Het boek “Liefde voor leren” van Manon Ruijters is zo’n boek waarbij ik dat dacht. Het boek beschrijft het promotieonderzoek van Manon Ruijters. Het gaat over de manieren waarop mensen leren en het is een aanrader voor elke serious game designer en eigenlijk voor IEDEREEN die in het onderwijs werkt. Zelf ben ik de afgelopen jaren betrokken geweest bij een hoop aantal (nieuwe) opleidingen, over internet, gamedesign opleidingen, mijn eigen projectmanagement school en meer recent de online gameschool, en DIEM. Je probeert dan na te denken over hoe je de stof het beste kunt aanbieden.

Ook als je een educatieve game gaat ontwerpen, of het nu een online ‘flash-voor-iedereen’ game wordt, of een meer traditioneel ‘rollen-bord-management’ game, denk je na over de vraag hoe mensen iets nieuws leren door die game.

Manon Ruijters onderscheid 5 leerstijlen:

1. Kennis verwerven (De klassieke ’schoolstijl’, bijvoorbeeld een boek van a tot z doornemen)
2. Leren in sociale setting (leren in een groep van elkaar, ervaringen uitwisselen)
3. Oefenen (details oefenen in een veilige omgeving)
4. Kunst afkijken (van een senior)
5. Exploreren (van ‘alles’ wat leren)

Mensen hebben een natuurlijke voorkeur voor 1 of meer leerstijlen. Als je in je verkeerde leerstijl moet leren, dan levert dat veel frustratie op en leert men in de regel slecht (sub-optimaal). Je kan ook een allergie hebben voor een leerstijl. Dan gaat een boek er echt niet bij je in, of sla je helemaal dicht bij een rollenspel.

Nu blijkt dat de verschillende leerstijlen vrij gelijkmatig voorkomen bij mensen. Oftewel ongeveer 20 procent van de mensen houdt van kennis verwerven, 20% van een sociale leerstijl, enzovoort. In het boek zit een test om je eigen voorkeur te bepalen.

Nu is het ook zo dat het huidige middelbare schoolonderwijs eigenlijk alleen leerstijl “Kennis verwerven” en “Oefenen” aanbiedt. Met andere woorden 60% van de jongeren krijgt onderwijs in een niet passende leerstijl! Stel je voor dat een dokter 60% van zijn patiënten misschien niet een slecht maar ook niet het goede medicijn zou voorschrijven….Zou het zo zijn dat de hoge schooluitval te maken heeft met het niet passend zijn van het onderwijs?

Engels leren met Gamemaker

Een mooi voorbeeld hiervan hoorde ik van Pauline Maas. Toen zij een workshop Gamemaker gaf op een VMBO, kwam de leraar Engels binnen omdat hij zo benieuwd was hoe zij het voor elkaar kreeg dat zijn leerlingen woorden als “width” en “height” konden onthouden, terwijl hem dat niet lukte in de les. Kennelijk was zijn leerstijl (kennisverwerven en oefenen) niet de juiste voor deze leerlingen en door het maken van games (exploreren) leerde ze deze (en andere) Engelse termen zonder moeite.

Games en in bredere zin interactieve applicaties bieden de mogelijkheid om meer leerstijlen aan te bieden en dus onderwijs voor een groter groep passend te maken (er zijn natuurlijk nog veel meer manieren om de bredere mix van leerstijlen aan te bieden, ICT is er maar eentje van). “Liefde voor leren” toont ons de mogelijkheden voor het ontwerp van onderwijs 2.0.

Pie Supply from Ranj Serious Games on Vimeo.

In de game moet je een appeltaart fabriek runnen, dat wil zeggen de inkoop regelen. Je kan dat doen door je leveranciers zoveel mogelijk af te knijpen, maar een verstandig inkoopmanager weet wel beter. Als je gaat samenwerken met je leveranciers win je op de langere termijn. Door deze game (simulatie) te spelen ga je dat inzien.

Storytelling

We leren veel doordat we elkaar verhalen vertellen. Over hoe je met je gezondheid moet omgaan, of dat je beter je geld niet bij bepaalde banken kunt plaatsen, over hoe gevaarlijk het is als je op reis gaat en hoe handig je vader omging met die lastige manager op zijn werk. Ook in het ontwerpen van serious games is het ‘verhaal’ vaak het belangrijkste leerelement. Maar zijn games wel geschikt om verhalen mee te vertellen? Volgens Chris Crawford, nestor uit de game-industrie, niet. Hij stelt dat de interactie van games bestaat uit: naar voren, links, rechts, achteren en schieten en dat het verhaal om de game heen puur een inpakpapiertje is. Hij heeft wel een beetje gelijk, want wie kent er een game met een echt goed verhaal, laat staan een interactief verhaal. Dat maakt het ontwerpen van goede serious games lastig, want hoe maak je een game waarin je bijvoorbeeld iets leert over geschiedenis, (bedrijfs-)politiek of communicatie, als de computerinteractie vooral lopen, schieten en meerkeuzevragen is?

Interactive storytelling

Het antwoord daarop zou wel eens interactive storytelling kunnen worden. Als je nog nooit gehoord hebt van interactive storytellng, moet je even kijken naar onderstaande video.

De techniek van interactive storytelling opent deuren, waar serious gaming ophoudt! Opeens kan je als speler het verhaal beïnvloeden, je kan ‘echt’ communiceren met de computer en het gaat niet meer alleen over cijfers (tycoongames) en meerkeuzevragen als interactie. Tegelijkertijd is de realiteit dat goede interactive storytelling nog een paar jaar weg is. Als je facade (bovenstaande video) speelt, merk je dat de engine nog erg beperkt is. We zullen zien wat er gaat gebeuren. Dit jaar komt heavy rain uit, ook een game waarin je als speler het verhaal kunt spelen, alsof je zelf acteur bent in een thriller.

Interactive storytelling is een interessante ontwikkeling op gebied van gaming en gaat zeker op gebied van serious gaming interessante toepassingen opleveren. We zijn er nog niet, maar ik hou het zeker in de gaten. Wie er meer over wil lezen, onderstaand boek is een erg goede introductie in de materie:


Chris Crawford On Interactive Storytelling
Chris Crawford

De virtuele stad waar het spel zich afspeelt zie je in onderstaande video:

Voor meer informatie over het spel neem contact met me op of of met Hans Venhuizen.

Ik ben betrokken geraakt bij een project van Focal. Dit bedrijf heeft de Track’r ontwikkeld een apparaat voor CVA revalidatie bij ouderen (halfzijdige verlamming door hersenbloeding). De hardware ondersteunt de arm die niet meer helemaal goed functioneert en door middel van een aantal sensoren wordt de positie van de arm uitgelezen naar een computer. Genoeg basismateriaal om een paar leuke games op te ontwikkelen. 

De bedoeling van de games die gemaakt zijn en worden voor de Track’s is revalidatie en om te kijken of dat werkt is het apparaat afgelopen jaar op een aantal verzorgingstehuizen geplaatst in een testopstelling. Ik mocht bij een van de testbijeenkomsten zijn en het leukste vond ik toch het enthousiasme van de gebruikers (gemiddelde leeftijd 84!). Maar ook de testresultaten zijn zeer bemoedigend. Bijna alle gebruikers gingen vooruit en in een geval was er zelfs een gebruikster die voor de reguliere behandeling was ‘opgegeven’. Dat wil zeggen dat de ergotherapeut niet dacht dat er nog vooruitgang mogelijk was. Wat bleek, na een paar weken oefenen en spelen met de Track’r gingen haar spierfuncties toch (iets) vooruit. Hoe en wat is nog een groot vraagteken en waarschijnlijk revalideert men al door geconcentreerd bewegen. 

(de concentratie is belangrijker dan een ingewikkelde ‘therapeutische’ beweging)

De grootte van de steekproef is nog te klein om er iets wetenschappelijks over te kunnen zeggen, maar reden genoeg om door te gaan met het project. Ik was zelf verbaasd dat allerlei ‘regels van gamedesign’ ook gelden voor 84-jarigen die nog nooit eerder een computer hebben aangeraakt. Ook zij willen schieten en tennissen, zij willen multiplayer (met begeleider of kleinkind) en zij willen steeds hun score verbeteren. Het moet alleen allemaal een stukje langzamer en groter.

Het ontwerpen van games voor deze doelgroep en deze machine is dus meer een kwestie van bestaande gameplay ‘downsizen’ dan hele nieuwe gameplay bedenken, alhoewel als iemand een geweldig idee heeft voor gamers van 80+ met een handicap dan hoor ik het graag.

Wie meer wil weten over dit project of op de een of andere manier betrokken wil raken, neem contact op met Focal. Als we weer een stap verder zijn met dit bijzondere gameproject zal ik erover schrijven op mijn blog.

Als je een 2d game wilt maken voor op het web: Flash
Flash heeft het grote voordeel dat bijna iedereen de webplugin heeft geïnstalleerd. Bovendien is het met actionscript 3 erg makkelijk om de objecten in je game te programmeren. Er is veel lesmateriaal om Flash ter leren en actionscript, maar je moet toch wel rekenen op flink wat tijd voordat je het onder knie hebt.

Als je een stand alone 2d game wilt maken voor PC of Mac: Gamemaker
Ja, als ik een 2d game wil maken die niet op het web hoeft, zou ik Gamemaker gebruiken. Soms wordt de neus opgehaald voor Gamemaker, al zou het een ‘kiddy-engine’ zijn, maar dat is onzin. Waar is dat veel gebruikers jong zijn, maar ik zou niet weten wat bv Flash meer kan dan Gamemaker als het gaat om gamedevelopment. De ingebouwde GML programmeertaal is krachtig en wie handig is kan de taal zelf nog verder uitbreiden. Maar de grote kracht van Gamemaker is de snelheid waarmee je een game in elkaar zet. De interface is zo handig dat ik binnen een week een volwaardige 2d game heb, in Flash zou me dat veel meer programmeertijd kosten. Binnenkort kun je ook Apple games maken met Gamemaker.

Als je een goed beveiligde webgame wilt maken: Adobe Director
Een groot nadeel van Flash is dat de code open is (geen open source, wel open standaard). Hierdoor kunnen handige mensen kijken hoe je game in elkaar zit. Handige mensen weten zo de vele prijsvraag games op het web te manipuleren. Ik deed zelf mee met een spelletje van mijn zorgverzekeraar. Je had een minuut om punten te halen. Ik had er 960 in een minuut en had bijna alle punten gepakt. De winnaar: een man uit Groningen. Zijn score: 30.000! Zijn beroep: programmeur. hmmmm.
Je game goed beveiligen blijft lastig, maar werken met Shockwave (Director) in plaats van Flash maakt het de hackers een stuk lastiger. De code van shockwave is – voorzover bekend – nog nooit gehackt. Eventueel kan je je flash game ‘inpakken’ met director en er een shockwave bestand van maken.

Als je een 3d webgame wilt maken: Unity3d of Director
Deze keus is lastiger. Director is verouderd, maar Adobe heeft beterschap en updates beloofd. Unity is hypermodern, met moderne programmeertalen (C# of Actionscript), ondersteunt vele 3d modelleringspakketten, waaronder Blender en is snel. Director daarentegen heeft een veel bredere ondersteuning op het web (Shockwave plugin) en is recent geupdate. Ik zou zeggen dat Unity op dit moment een stuk beter is dan Director, maar wellicht gaat dat veranderen met Director 12 of 13. Dus wie een jaartje kan wachten met kiezen… Misschien ook zelf vergelijken. Hier een Shockwave 3d game en hier een Unity 3d wereld voor op het web.

Als je een 3d stand alone game wilt maken voor PC of Mac: Unity3d
Als je een game wilt maken voor de Nintendo Wii: Unity3d

Als je een game wilt maken voor de Iphone: Unity3d
Toegegeven Apple heeft zijn eigen gratis ontwikkelomgeving voor de Iphone, maar die is wel echt bedoeld voor echte C programmeurs. Bovendien ontbreken veel gamefuncties, die je dus zelf eerst zult moeten programmeren (zoals een physics engine). Unity is veel makkelijker en sneller!

Als je een game wilt maken voor de Xbox360: XNA studio
Voor de Xbox heb je niet veel keus. Er is voor independent developers alleen XNA. Alleen kan je je afvragen of je überhaupt wilt ontwikkelen voor de Xbox360. Er zijn er niet erg veel van verkocht (relatief) dus als je wilt dat veel mensen je game gaan spelen, beter iets voor het web, PC of Wii ontwikkelen.

Denk bij het kiezen van een platform en software goed na. Het gaat niet om de mooiste specs, het gaat om waar je het snelst iets moois mee kunt maken. Tijd is de sleutel tot een goed gameproject.

De bijbehorende game is gemaakt in de Unreal edittor. Een wat ongebruikelijk platform voor een serious game, maar wel mogelijk.

Hier wat downloads van andere ecogames:
- Eco game (in virtools)
- Klimax (het milieu redden met sextoys)
- LifeStyle game (anti burnout) in XNA gamestudio.
- Een interactieve video over energiegebruik en indirect energiegebruik.
- Running Out over een volkje dat zijn energievoorraden snel ziet opraken.

Het hele project is in meer detail terug te vinden op de volgende blog. De conclusie: ja games kun je gebruiken in de communicatie over energie(besparing) en klimaatverandering. Ja, door een game kunnen mensen zich bewust worden van (soms ingewikkelde) processen en ja, we weten nog steeds niet helemaal precies hoe (meer onderzoek is nodig). Onze intuïtie zei ons dat games voor (gedrags-)verandering het meest succesvol zijn als je het sociale aspect erin betrekt. Dus multiplayer games hebben meer impact dan individuele games.

PS. een aardig bijproduct is dit overzicht van allerlei milieugames die we bekeken hebben voordat we onze eigen games gingen ontwerpen.

Tijd om een project van Niek Murris, een van mijn studenten aan de technische universiteit Eindhoven te belichten: game elementen verwerken in een klimmuur. Niek heeft touch-sensoren en ledlampjes verwerkt in de klimblokken die je kan monteren aan een klimmuur. Hij heeft daarnaast een schakeling gemaakt en geprogrammeerd, zodat je met die blokken games kunt spelen, zoals Capture the Flag, landje veroveren en dergelijke.

De sensor+led+klimklomp ziet er zo uit:

In een van de spellen “King of the Hill” gaat het erom de stenen van de andere kleur (andere speler) in te sluiten:

Het slimste is dus om de stenen in de hoeken te pakken, zodat de stenen er tussen van kleur wisselen (een soort Reversi)

De ontwikkeling van fight games:

De ontwikkeling van platformers:

Free roaming games

Racegames:

Golf/knikkergames:

God games:

 

Ik denk dat dit soort games steeds meer gebruikt gaan worden voor bedrijfstrainingen, maar voor wie nog behoefte heeft aan een ouderwetse cursus projectmanagement met een docent moet maar hier klikken.

Sharkworld is in de eerste plaats bedoeld voor het enthousiasmeren van jongeren voor het vak van projectleider (want ook daar ontstaan tekorten in door de vergrijzing), maar we hebben bij het ontwerp en de bouw geprobeerd zoveel mogelijk echte projectleidersvaardigheden erin te stoppen. Dat je als speler echt even ervaart hoe het is om projectleider te zijn. Dat je moeilijke gesprekken moet voeren met je baas, opdrachtgever of met je team. Hoe het is om in een andere cultuur (China) te werken maar bijvoorbeeld ook dat je gebeld wordt, terwijl je net aan je avondeten zit….

De game is dus niet alleen achter het scherm, maar ook met je mobiele telefoon. Iedereen kan de game binnenkort spelen (is nu nog in beta fase). Ga naar www.sharkworld.nl